A A English | Cymraeg

Diwrnod Ymwybyddiaeth Gofalwyr Ifanc

Ar Ddiwrnod Ymwybyddiaeth Gofalwyr Ifanc, a gynhelir ar 26 Ionawr 2017, mae Plant yng Nghymru yn ymuno â’r Ymddiriedolaeth Gofalwyr a chyrff eraill i alw am fwy o ymwybyddiaeth o’r heriau mae pobl ifanc â chyfrifoldebau gofalu yn eu hwynebu.

Mae Diwrnod Ymwybyddiaeth Gofalwyr Ifanc yn gyfle i helpu i godi proffil y plant a phobl ifanc ledled Cymru sy’n cefnogi aelod o’u teulu sy’n anabl, yn sâl neu sydd â phroblem gydag alcohol neu gyffuriau. Nod y diwrnod yw helpu pobl i ddeall pa mor anodd mae’n gallu bod i ofalwyr ifanc wireddu eu gobeithion a’u breuddwydion am y dyfodol onid oes ganddynt y gefnogaeth briodol yn ei lle.

Thema eleni yw ‘When I grow up’ a’i fwriad yw helpu gofalwyr ifanc i gyflawni eu huchelgeisiau mewn bywyd.

Mae’n amhosibl gwybod faint o ofalwyr ifanc sydd yng Nghymru, gan fod y mwyafrif yn aros yn anhysbys i staff eu hysgol neu goleg, ac yn aml i’w ffrindiau. Mae’r Ymddiriedolaeth Gofalwyr yn amcangyfrif mai oedran cyfartalog gofalwyr ifanc yw 12.

Gweithiodd Plant yng Nghymru gyda gofalwyr ifanc o Ogledd Cymru yn ddiweddar ac roedd ganddynt nifer o negeseuon yr oeddent am eu gwneud yn gyhoeddus.

Cymorth ac ymwybyddiaeth

  • Mae gofalwyr ifanc yn dymuno ymgyrchu dros ymwybyddiaeth o’r rôl maent yn ei chyflawni a chefnogaeth am y cyfrifoldebau sydd ar eu hysgwyddau
  • “Mae’n rhaid i chi roi’r person rydych chi’n gofalu amdanyn nhw’n gyntaf ac o flaen eich hunan.”
  • “Mae arnoch chi angen rhywun rydych chi’n ymddiried ynddyn nhw i edrych ar ôl y person rydych chi’n gofalu amdanyn nhw tra eich bod chi i ffwrdd, er mwyn i chi allu bod yn dawel eich meddwl.”
  • “Mae rôl gofalu yn effeithio ar rolau gwaith a chyfleoedd swydd.”

Iechyd

Mae gofalwyr ifanc yn teimlo y dylent gael eu cydnabod gan feddygon, er mwyn iddynt gael gwneud apwyntiadau, mynychu apwyntiadau gyda’r person maent yn gofalu amdanyn nhw a gallu casglu meddyginiaeth.

Mae gofalwyr ifanc eisiau gwybodaeth sy’n addas i bobl ifanc oddi wrth feddygon am:

  • Sgil-effeithiau meddyginiaeth.
  • Beth i’w wneud ac i beidio â’i wneud.
  • Sut i reoli nifer o feddyginiaethau’n ddiogel.
  • Sut i reoli alergeddau.
  • “Mae angen i feddygon ddeall bod angen gadael i Ofalwyr Ifanc fod yn bresennol mewn apwyntiadau, a dylen nhw allu casglu meddyginiaeth.”

Addysg

  • Mae Gofalwyr Ifanc yn credu y dylai ysgolion ddatblygu polisïau i gefnogi gofalwyr ifanc, mae angen hyfforddiant ar holl staff ysgolion i nodi Gofalwyr ifanc.
  • Mae angen i ysgolion fod yn ymwybodol o absenoldeb sy’n ganlyniad rôl gofalu.

Dywedodd Lynne Hill, Cyfarwyddwr Polisi Plant yng Nghymru: “Mewn byd delfrydol, ni fyddai’n rhaid i blant a phobl ifanc byth ofyn am gefnogaeth o’r fath gan y byddai’r cymorth yno ar eu cyfer nhw, ond nid felly mae hi. Gwyddom fod gofalwyr ifanc ledled Cymru sy’n ymgymryd ag amrediad eang o dasgau gofalu, sy’n effeithio ar eu haddysg, iechyd, bywyd cymdeithasol, lles a’u cyfleoedd yn y dyfodol. Mae angen cefnogaeth ar Ofalwyr Ifanc i allu manteisio ar yr un pethau â’u cyfoedion, gan wybod bod y person maent yn gofalu amdano/amdani yn ddiogel ac yn derbyn gofal pan fyddant allan.”

Cysylltu:

I ddysgu mwy neu i drefnu cyfweliad, cysylltwch â Lynne Hill ar 029 2034 2434 neu drwy e-bostio lynne.hill@childreninwales.org.uk.

Nodiadau:

  1. Plant yng Nghymru yw’r corff ymbarél cenedlaethol i bobl sy’n gweithio gyda phlant a phobl ifanc yng Nghymru. Ein nod craidd yw cyfrannu tuag at wneud UNCRC (Confensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Hawliau’r Plentyn) yn realiti yng Nghymru.
  2. Mae rhagor o wybodaeth am ein gwaith gyda gofalwyr ifanc ar ein gwefan yn http://www.childreninwales.org.uk/our-work/young-carers/
  3. Cewch ddysgu rhagor am Ddiwrnod Ymwybyddiaeth Gofalwyr Ifanc yn https://carers.org/young-carers-awareness-day.